AİP DİYETİ (OTOİMMÜN PROTOKOL DİYETİ)

AİP Diyeti zayıflamak için değil otoimmün hastalıklar varlığında uygulanan bir beslenme şeklidir. Bağışıklık sisteminin kendi vücuduna ait proteinleri zararlı proteinlerden ayırt etme yeteneğini kaybederek hücre, doku ve organlara zarar vermesiyle ortaya çıkan hastalıklara otoimmün hastalıklar denir. Varlığı bilinen yüzün üzerinde otoimmün hastalık mevcuttur. Romatoid artrit, lupus, çölyak hastalığı gibi hastalıklar en yaygın otoimmün hastalıklar arasında yer alıyorlar.

Otoimmün hastalıkların genetik yatkınlıktan meydana geldiği söylense de çevresel faktörler de otoimmün hastalıkların en önemli sebeplerindendir. Diyet, yaşam tarzı, enfeksiyonlar, hormonlar, kilo gibi faktörlere bağlı olarak da gelişebilir. AİP diyeti ile rahatsız edici semptomlar, iltihabı azaltmak ve bağırsak bozukluklarını iyileştirmek amaçlanır.

Otoimmün hastalıklar ince bağırsakların dokusuna zarar verebiliyor, bağırsak geçirgenliğini arttırabiliyorlar ve bu da sızdıran bağırsak sendromu olarak tanımlanıyor. Bunun sonucunda besinler ve atık maddeler kan akışına geçerek inflamasyona sebep oluyorlar.Araştırmalar beslenme düzeninin bağırsak bakterileri üzerinde ciddi etkilerinin olduğunu gösteriyorlar ve bu de otoimmün hastalıkları olanlar için semptomların şiddetinin değişmesine yardımcı olabilmektedir.

AIP diyeti aynı zamanda vücudunuzu tanımanıza da imkan tanır ve otoimmün hastalıklarda belirtileri tetikleyen besinleri tespit etmenize yardımcı olur. Takip etmesi zor olsa da hangi besinleri beslenmenizden çıkarmanız gerektiğini tespit edebilmeniz adına önemli bir beslenme tarzı.

Paleo Diyetiyle (Taş Devri Diyetiyle) benzerlik gösteren AİP Diyeti çok daha fazla kısıtlama içermektedir.

AİP Diyetinde tüketmemeniz gereken besinler şunlardır:

  • Salam, sucuk, jambon gibi paketli ve işlem görmüş etler, çiftlik üretimi balık yasaktır.
  • Tahıllar: Tüm tahıllar yasaktır. Yulaf, pirinç, arpa, buğday, amarant, kinoa, chia ve karabuğday
  • Bakliyat: Tamamı yasaktır. Nohut, mercimek, fasulye türleri (kuru fasulye, adzuki fasulyesi, börülce, yeşil fasulye), bakla, bezelye, soya fasulyesi(diğer soya ürünleri), yer fıstığı
  • Sebze: Patlıcan, domates, beyaz patates, altın çilek, pepino, goji berry, tüm biber türleri ve biber içeren baharatlar yasaktır.
  • Süt ürünleri: Peynir, süt, yoğurt, kefir, tereyağı, dondurma, kaymak, sütten elde edilen takviye protein tozları
  • Yumurta: Tüm yumurta türleri yasaktır. Tavuk, bıldırcın vb.
  • Kuruyemiş & Tohumlar: Badem, kakao, kaju fıstığı, ceviz, ay çekirdeği, kabak çekirdeği, chia tohumu, susam, keten tohumu… Ve bunlardan elde edilen un, ezme, yağ vb.
  • Şeker ve Türevleri: Agave, Stevia, Hindistan cevizi şekeri, karamel, mısır şurubu, früktoz, meyve suyu ve konsantresi, çay şekeri, laktoz, invert şeker de dahil tüm şekerler
  • Yağlar: Tereyağı ve margarinler, ayçiçek, fındık, mısır, pamuk ve kanola yağı. Tüm tohum ve fındık fıstık yağları.
  • Katkı maddeleri & paketli ürünler
  • NSAIDS (Non steroidal antienflamatuar ilaçlar): Ibuprofen, Naprosyn, Naproxen sodium, ketorolac vs
  • ALKOL: Tamamı yasak: Vanilya özütü gibi özütler ve şeker alkolleri dahil.

 

İzin Verilen Besinler:

  • Sakatatlar: ciğer, yürek, böbrek, dil vb.
  • Organik ve serbest gezen hayvanların eti / balık
  • Her renk sebze: Günde 8-14 porsiyon tüketilmesi çok önemlidir. Yediğiniz sebzeleri mümkün olduğunca çeşitlendirin. Kuşkonmaz, brüksel lahanası, lahana, yeşil yapraklı sebzeler, brokoli, karnabahar, salatalık, pancar, kabak, balkabağı, havuç, tatlı patates vs..
  • Bazı yağlar: Avokado, avokado yağı, hindistancevizi yağı, kuyruk yağı, iç yağı, zeytinyağı, palm yağı
  • Meyveler: Düşük fruktozlu meyveler tercih edilmelidir. Yaban mersini, frambuaz, çilek gibi…
  • Probiyotikler: Turşu, kombuçha, su kefiri, Hindistancevizi sütü/yoğurdu/kefiri